Без хітрыкаў аб ЕАЭС, ІIнавацыі, армянскі кульбіт і малдаўскія страсці. Вынікі тыдня Прэзідэнта - РУП «Беларускія латарэі»
8-017-329-21-28 Праверка білетаў

Без хітрыкаў аб ЕАЭС, ІIнавацыі, армянскі кульбіт і малдаўскія страсці. Вынікі тыдня Прэзідэнта

Поўны відэарэпартаж даступны па спасылцы –  Вынікі тыдня Прэзідэнта .

Галоўныя падзеі і заявы тыдня звязаны з працоўным візітам Аляксандра Лукашэнкі ў Казахстан. У Астане ён прыняў удзел у Еўразійскім эканамічным форуме на тэму перспектыў развіцця і ўкаранення  штучнага інтэлекту , а потым у саміце ЕАЭС. Прэзідэнт заклікаў зрабіць  рашучы крок у павышэнні эфектыўнасці саюза . Вельмі важным пытаннем на парадку дня стала  сітуацыя з Арменіяй , якая ў апошні час заяўляе аб імкненні рухацца да сяброўства ў Еўразвязе.

Адказваючы на ​​пытанні журналістаў, Прэзідэнт Беларусі пракаментаваў  армянскую тэматыку ,  якая гучыць з Кіева ў адрас Беларусі пагрозы .

Аляксандр Лукашэнка таксама расказаў  падрабязнасці аб нядаўняй тэлефоннай размове з Прэзідэнтам Францыі : гаварылі аб бяспецы ў Еўропе, шляхах прасоўвання мірнага дыялога, магчымасцях па нармалізацыі адносін. У Мінску найбліжэйшым часам чакаюць прыезду  даверанай асобы  Эмануэля Макрона. 

У час знаходжання ў Астане ў кіраўніка дзяржавы адбыліся асобныя двухбаковыя сустрэчы з  Прэзідэнтам Расіі  Уладзімірам Пуціным і  віцэ-прэзідэнтам Кубы  Сальвадорам Вальдэсам Месай.

У Мінску ў першай палове тыдня Аляксандр Лукашэнка таксама правёў шэраг міжнародных сустрэч: з кіраўніком Татарстана  Рустамам Мініханавым , старшынёй Нацыянальнага народнага сходу Парламента Алжыра  Ібрагімам Бугалі  і малдаўскім палітыкам  Ігарам Додонам .

Замежныя віншаванні ад Прэзідэнта на тыдні былі накіраваны з нагоды  Дня Афрыкі ,  Дня ЕАЭС , у сувязі з нацыянальнымі святамі лідэрам  Іарданіі ,  Грузіі ,  Азербайджана ,  Эфіопіі , народу  Харватыі .

Кіраўнік дзяржавы  падпісаў законы  аб ратыфікацыі міжнародных дагавораў з Іарданіяй, Аманам, Пакістанам і М’янмай;  указ аб узнагароджанні  шматдзетных маці.

Аляксандр Лукашэнка павіншаваў камандаванне, асабовы склад і ветэранаў органаў пагранічнай службы з прафесійным святам –  Днём пагранічніка .

Прэзідэнт накіраваў прывітанні ўдзельнікам Міжнароднай міжпартыйнай  канферэнцыі , якая праходзіла ў Брэсце, нацыянальнага конкурсу  “Тэлевяршыня” ; адрасаваў віншаванні з нагоды  80-годдзя  Мінскага трактарнага завода і  100-годдзя  ААТ «Дарбудмантажтрэст». 

Архібіскупа Навагрудскага і Слонімскага Гурыя Прэзідэнт  павіншаваў  з 70-годдзем.

Душу ўклалі. Што прымусіла праслязіцца кіраўніка Татарстана і чаму каманда з Казані знервавала ўсю Беларусь
Аляксандр Лукашэнка 25 мая сустрэўся з кіраўніком Рэспублікі Татарстан Расійскай Федэрацыі Рустамам Мініханавым.

Супрацоўніцтва з гэтым расійскім рэгіёнам у Беларусі традыцыйна цеснае і разнапланавае. У ліку перспектыўных напрамкаў – узаемадзеянне ў нафтахімічнай галіне, прамысловасці, машынабудаванні, сельскай і лясной гаспадарках, сферах IT і штучнага інтэлекту, культуры і турызме. На гэты раз, дарэчы, Татарстан прадставіў у Мінску вялікую  культурную праграму  з пачастункамі, танцамі, песнямі і майстар-класамі.

А месяцам раней у Казані пабывалі беларускія артысты, дзе прадставілі канцэрт-рэквіем “Кожны трэці”. Гэта свайго роду гімн лёсу непакорнага народа. Сярод гледачоў тады быў і Рустам Мініханаў, якога вельмі кранула ўбачанае. «Кажуць, са слязамі на вачах. Я быў рады, што вы ўспрынялі гэта станоўча, – адзначыў Аляксандр Лукашэнка. – Я вам вельмі ўдзячны за тое, што вы ў цэнтры Расіі прынялі нашых артыстаў з вялікім канцэртам».

“Гэта трэба бачыць. Мы шмат мерапрыемстваў праводзім. Але гэта нейкі лікбез быў нам, як трэба ўсё ж, каб гэта ўсё клалася… — падзяліўся ўражаннямі кіраўнік Татарстана. – Гэта ж трэба ўмець яшчэ паднесці. Там кожны элемент… Мы шмат канцэртаў робім. Але з такой глыбінёй душы…»

Прэзідэнт Беларусі падкрэсліў, што асабіста быў пагружаны ў гэты праект, арыентуючы арганізатараў, каб у гэту справу менавіта ўклалі душу.

Ужо плануецца, што серыя такіх канцэртаў пройдзе і ў іншых гарадах Расіі. “Толькі што было пасяджэнне групы высокага ўзроўню, і мы там абмеркавалі пытанне аб неабходнасці выдзялення сродкаў на пяць такіх мерапрыемстваў за кошт бюджэту Саюзнай дзяржавы”, – расказаў расійскі пасол Барыс Грызлоў, які прысутнічаў на сустрэчы.

У Беларусі Рустам Мініханаў упершыню пабываў у Брэсцкай крэпасці, дзе таксама ацаніў работу па захаванні гістарычнай памяці і патрыятычным выхаванні моладзі. «Гэта трэба пабачыць. Мы выхаваны на гераізме Брэсцкай крэпасці, мы ведаем гэта. Але калі ты апынуўся там… Вам вялікі дзякуй, наколькі ў вас тамака і персанал, і экспазіцыя. Вельмі павучальна. Вельмі задаволеныя», – сказаў ён.

«Памяць у гэтым перш за ўсё – людзі прыехалі, убачылі. А Брэсцкая крэпасць і Хатынь – гэта самыя яркія сведчанні таго, што было ў той страшнай вайне, – адзначыў беларускі лідэр. – Мне вельмі важна, каб вы як чалавек такі фундаментальны ў Расіі паглядзелі і пераканаліся ў тым, што мы сур’ёзна ставімся да гэтай вайны. І гэтыя аб’екты – у нас жа іх тысячы-тысячы помнікаў – мы іх усё трымаем. І прытым за асноўнай масай гэтых помнікаў даглядаюць школьнікі».

На сустрэчы гаварылі не толькі аб захаванні гістарычнай памяці, але і аб тым, чым падобныя Беларусь і Татарстан. Аляксандр Лукашэнка і Рустам Мініханаў адзначылі ў гэтым плане парадак і дагледжанасць тэрыторый, высокі ўзровень дысцыпліны. «Калі прызямляюся ці міма лячу, я пагляджу на Татарстан: гэта што, я ўжо да Менска падлятаю? –  падзяліўся асабістымі ўражаннямі  кіраўнік дзяржавы. – Вельмі акуратна, чыста ў вас гэтак жа. Вы дысцыпліну трымаеце». Я ведаю, з тых яшчэ нашых з вамі маладых часоў, наколькі вы паважалі парадак і дысцыпліну. Гэта прыносіць поспех».

Увогуле, ёсць што пераняць адзін у аднаго і дастаткова напрамкаў, па якіх можна паглыбляць супрацоўніцтва.

Праўда, часам здараюцца і не зусім прыемныя моманты. З засмучэннем, але не без долі гумару, Аляксандр Лукашэнка  нагадаў  кіраўніку Татарстана аб нядаўняй серыі гульняў, у якой хакеісты казанскага “Ак Барса” ўсухую выйгралі ў “Дынама-Мінск”. “Не вельмі добрыя рэчы вы часам робіце. Узялі ў менскага «Дынама» выйгралі. Ажно 4:0. Знервавалі ўсю Беларусь», – адзначыў кіраўнік дзяржавы.
«Ненаўмысна», – адказаў Рустам Мініханаў.

“Тым не менш гэта для нас быў добры ўрок”, – заўважыў Прэзідэнт Беларусі.

У сваю чаргу кіраўнік Татарстана заўважыў, што ў выніку каманда “Ак Барс” не змагла заваяваць Кубак Гагарына.

«Не, ну ў фінале гулялі годна, – заўважыў Аляксандр Лукашэнка. – Я бачу недаацэнку пэўную. За крок былі ад перамогі. Але секунды… Гэта хакей, гэта гульня».

Форпоста ў Афрыцы. Якія адносіны Лукашэнка прапануе выбудоўваць паміж Беларуссю і Алжырам
Прэзідэнт Беларусі 26 мая сустрэўся са старшынёй Нацыянальнага народнага сходу парламента Алжырскай Народнай Дэмакратычнай Рэспублікі Ібрагімам Бугалі. Адразу трэба нагадаць, што ў снежні мінулага года Аляксандр Лукашэнка здзейсніў першы ў гісторыі двухбаковых адносін афіцыйны візіт у Алжыр. Таму прыезд у Беларусь высокага госця з Алжыра накіраваны на развіццё трэка па супрацоўніцтве, зададзенага кіраўнікамі дзвюх дзяржаў.

Прэзідэнт звярнуў увагу, што ў Паўночнай, Цэнтральнай, Паўднёвай Афрыцы ў Беларусі ёсць краіны-партнёры, пры садзейнічанні якіх плануецца пашырыць супрацоўніцтва з усім Афрыканскім рэгіёнам. «Мы абсалютна адчыненыя для вашай краіны і вельмі хацелі б мець з вамі прасунутыя, самыя сур’ёзныя адносіны. Можа быць, самыя лепшыя з усіх краін Афрыкі», – сказаў беларускі лідэр.

Аляксандр Лукашэнка адзначыў, што ў час яго афіцыйнага візіту ў Алжыр і перагавораў з Прэзідэнтам краіны Абдэльмаджыдам Тэбунам ён пераканаўся, што эканомікі дзвюх дзяржаў абсалютна спалучаюцца: “Мы можам вам прапанаваць тое, чаго ў вас няма.” Вы ж у сваю чаргу можаце нам дапамагчы ў развіцці тых напрамкаў, у якіх мы маем патрэбу».

Кіраўнік беларускай дзяржавы папрасіў перадаць ад яго самыя добрыя і цёплыя пажаданні Прэзідэнту Алжыра. «Гэта дасведчаны і вельмі разумны чалавек. Мы шмат можам зрабіць, калі ён будзе прытрымлівацца той палітыкі, якую ён цяпер прапаведуе», — упэўнены Аляксандр Лукашэнка.

Прэзідэнт звярнуў увагу, што пры фарміраванні дарожнай карты супрацоўніцтва быў прадугледжаны шэраг канкрэтных мерапрыемстваў і якарных праектаў. І ў тым ліку парламентарыі на сваім узроўні павінны сур’ёзна падключацца да іх рэалізацыі.

«Як уплывовага чалавека ў Алжыры я прашу вас: паглядзіце на асобныя нашыя вытворчасці ў прамысловасці, сельскай гаспадарцы. Дзверы адчыненыя ўсюды, – звярнуўся да госця Аляксандр Лукашэнка. – І зрабіце для сябе пэўныя высновы ў плане нашага далейшага супрацоўніцтва па стварэнні кааперацыйных прадпрыемстваў ».

У сваю чаргу Ібрагім Бугалі перадаў кіраўніку беларускай дзяржавы ад Прэзідэнта Алжыра цёплыя прывітанні і словы глыбокай павагі разам з запэўненнямі аб гатоўнасці да сумесных дзеянняў па развіццю супрацоўніцтва. «Ваш візіт у снежні мінулага года меў вялікі грамадскі рэзананс і стаў пасланнем для алжырскага народа аб вашай зацікаўленасці ва ўмацаванні і развіцці супрацоўніцтва ў розных сферах: эканоміцы, гандлі, сельскай гаспадарцы, навуцы і культуры. Мы адчуваем, што існуюць вялікія магчымасці па павелічэнні тавараабароту, развіццю эканамічнага супрацоўніцтва, стварэнню сумесных вытворчасцей», — падкрэсліў старшыня Нацыянальнага народнага сходу парламента Алжыра.

Журналістам пасля сустрэчы ў Прэзідэнта Ібрагім Бугалі расказаў, што Алжыр і Беларусь  разглядаюць магчымасць  адкрыць пасольствы і арганізаваць прамыя авіязносіны.

НЕ РЕЗАЦЬ ПУПАВІНУ. Чаму Лукашэнку назвалі большым патрыётам Малдовы, чым прэзідэнт гэтай краіны
Аляксандр Лукашэнка 26 мая сустрэўся з малдаўскім палітыкам і экс-прэзідэнтам Ігарам Додонам, які цяпер займае пасаду старшыні Партыі сацыялістаў Рэспублікі Малдова (ПСРМ).

«Рады цябе бачыць у здароўі, зараджаным, адчуваю, на многія рэчы. І думаю, што ў сваёй краіне ты яшчэ нямала добрага зробіш, і не толькі для сваёй краіны», – сказаў Аляксандр Лукашэнка.

Прэзідэнт у першую чаргу  прапанаваў  напярэдадні саміта Еўразійскага эканамічнага саюза абмеркаваць адпаведную тэматыку. Як вядома, Малдова з 2018 года мае статус назіральніка пры ЕАЭС, аднак з прычыны пазіцыі цяперашняга кіраўніцтва гэтай краіны зараз фактычна не ўдзельнічае ў дзейнасці арганізацыі. 
«Ёсць пра што паразмаўляць. Якраз у нас днямі (адбудзецца. — Заўвага БЕЛТА) саміт ЕАЭС. Гэта эканамічнае ядро ​​нашай садружнасці. І вельмі важна пачуць твае словы, тваю думку, якую я, вядома ж, давяду да кіраўнікоў дзяржаў, з якімі буду сустракацца», – адзначыў Аляксандр Лукашэнка.

Прэзідэнт у цэлым заклікаў Малдову  “не рэзаць гэту пупавіну”  і не рваць адносіны з тымі, з кім заўсёды знаходзілі агульную мову. «Вось гэта для мяне галоўнае, і я публічна хацеў сказаць, што Малдова і малдаване – гэта наша любоў. Я думаю, Савецкага Саюза некалі ў цэлым. Мы з вялікай павагай ставіліся да вашага народа і вашай краіны. І мы не жадаем гэтага страціць. І вы, спадзяюся, таксама», – сказаў кіраўнік дзяржавы.

Ён падкрэсліў, што малдаване павінны жыць як ганарлівы і незалежны народ. У сувязі з гэтым Аляксандр Лукашэнка выказаў немалую заклапочанасць інфармацыяй з розных крыніц, што Малдову падштурхоўваюць стаць ледзь не часткай іншай дзяржавы.

«Шчыра скажу, я як наогул чалавек закаханы ў вашу краіну, ты гэта добра ведаеш, з жахам гэта чую і ўспрымаю, – адзначыў беларускі лідэр. – Я б вельмі прасіў і цябе, і тваіх прыхільнікаў, каб ні ў якім разе не дапусцілі знішчэння такой квітнеючай, прыгожай, хай невялікай па памерах, краіны, як Малдова. Для цябе як чалавека-патрыёта і тваіх прыхільнікаў галоўнае – зберагчы Малдову для малдаван».

Аляксандр Лукашэнка падкрэсліў, што не бывае народаў малых або вялікіх, яны ўсе аднолькавыя і вялікія, асабліва для палітыкаў у той ці іншай краіне. «Таму малдаўскі народ, гаротны народ, які ў сваёй гісторыі шмат чаго нацярпеўся, – гэта вялікі народ. Нельга яго зневажаць, прыніжаць, кудысьці засоўваць, нават у вельмі перспектыўную і развітую краіну. Вы заслужылі гэтае месца пад сонцам. Трэба там жыць і рабіць шчаслівым свой народ. Вось галоўнае, што я хацеў бы табе сказаць па дружбе, карыстаючыся нашай сустрэчай», – заявіў Прэзідэнт.

Ігар Дадон у сваю чаргу сказаў: «Паважаны Аляксандр Рыгоравіч, дарагі сябар, таварыш малдаўскага народа! Вы зараз казалі гэтыя словы – у мяне дваякае пачуццё. Гонар, павага і прыкрасць. Гонар і павага да вас, бо вы такія добрыя, прыгожыя словы гаварылі пра маю радзіму. А прыкрасць у тым, што вы разумееце тое, што не разумее цяперашні прэзідэнт Рэспублікі Малдова. Для мяне як карэннага малдаваніна, грамадзяніна сваёй краіны (у мяне няма іншага грамадзянства), калі прэзідэнт іншай краіны з’яўляецца большым патрыётам Малдовы, чым цяперашні прэзідэнт Малдовы… Для мяне гэта, ведаеце, на душы балюча».

Паводле яго слоў, прэзідэнт Малдовы Мая Санду фактычна пачала прасоўваць ідэю ліквідацыі малдаўскай дзяржавы. “Для нас гэта вялікая праблема”, – сказаў Ігар Дадон.

Малдаўскі палітык падзякаваў Аляксандру Лукашэнку і заявіў, што ў яго краіне беларускі лідэр з’яўляецца чалавекам, якога з ліку знешніх сяброў падтрымлівае большасць грамадзян. “Гэта не выпадкова. Для нас прыклад тое, што робіць Беларусь. Тая палітыка, якую праводзіць Беларусь. І сацыяльна-эканамічная, і ва ўмовах вельмі няпростага рэгіянальнага і геапалітычнага канфлікту», – падкрэсліў ён.

Штучны інтэлект. Аб якім тэктанічным зруху сказаў Прэзідэнт і ў чым заключаецца беларускі падыход
У рамках рабочага візіту ў Казахстан Аляксандр Лукашэнка 28 мая прыняў удзел у V Еўразійскім эканамічным форуме. Сёлета галоўная тэма мерапрыемства была звязана з развіццём тэхналогій штучнага інтэлекту, і як краінам ЕАЭС трэба ўлічваць гэта ў глабальнай лічбавай гонцы.

У сваім выступленні Прэзідэнт дэталёва выклаў  беларускі падыход  да выкарыстання ІІ, прывёў канкрэтныя прыклады ўкаранення ў рэальны сектар эканомікі і выказаўся аб неабходнасці больш цеснай кааперацыі ў гэтай сферы ў рамках Еўразійскага эканамічнага саюза.

Але пачаць Аляксандр Лукашэнка вырашыў з асноў, нагадаўшы, што па першай адукацыі ён выкладчык і часта выступаў з лекцыямі. У сувязі з гэтым беларускі лідэр спыніўся на самім вызначэнні штучнага інтэлекту. «Штучны інтэлект (я паглядзеў, як ён вызначае сам сябе) — гэта сфера інфарматыкі. Інфарматыка – гэта навука аб метадах і працэсах збору, апрацоўкі, захоўвання, перадачы, аналізу і ацэнкі інфармацыі з выкарыстаннем кампутарных тэхналогій. А частка гэтай інфарматыкі – штучны інтэлект, якая распрацоўвае частку сістэмы, здольная выконваць задачы, якія звычайна патрабуюць чалавечага інтэлекту, навучання, развагі, прыняцця рашэнняў», – сказаў Прэзідэнт.

Выснова наступная: без ІІ чалавек бы сам вырашыў адпаведныя задачы, але на гэта спатрэбілася б значна больш часу. Дзякуючы тэхналогіі можна паскорыць працу з дадзенымі, аўтаматызаваць руціну.

Сістэмная работа па гэтай тэме ў Беларусі ідзе яшчэ з сярэдзіны 60-х гадоў – з часоў стварэння Інстытута тэхнічнай кібернетыкі ў Мінску. Але за апошнія гады, звярнуў увагу Аляксандр Лукашэнка, у гэтай сферы адбыўся глабальны тэктанічны зрух – ІІ з навуковых лабараторый і цэнтраў распрацовак перайшоў у кожны смартфон, а значыць, і ў звычайнае жыццё.

У спрэчцы паміж сапернікамі і прыхільнікамі гэтай новай тэхналогіі кіраўнік беларускай дзяржавы настроены вельмі аптымістычна і заклікае не баяцца складанасці, пачатку апакаліпсісу або масавай страты рабочых месц.

«Для нас штучны інтэлект не самамэта, не даніна модзе і не нагода ў пагоні за хайпам адмаўляцца ад напрацаваных дзесяцігоддзямі практык. Гэта перш за ўсё прыкладны інструмент, які павінен рэальна працаваць на карысць людзей і вытворчасці, павышаючы эфектыўнасць эканомікі і якасць жыцця грамадзян», – расказаў Прэзідэнт аб беларускім падыходзе ў гэтым пытанні.

Беларусь не ідзе па шляху сляпога капіравання замежных тэхналогій і правілаў гульні, а напрацоўвае айчынныя кампетэнцыі. Як гэта было, напрыклад, у 2005 годзе, калі краіна першая на постсавецкай прасторы стварыла Парк высокіх тэхналогій. Распрацаваны таксама мадэльны закон аб тэхналогіях штучнага інтэлекту.

Аляксандр Лукашэнка прывёў шэраг прыкладаў, як сучасныя тэхналогіі, рабатызацыя і штучны інтэлект ужо становяцца часткай рэальных вытворчасцей. Напрыклад, у такіх сферах, як машынабудаванне, металаапрацоўка, сельская гаспадарка і жывёлагадоўля, горназдабыўная галіна, медыцына, транспарт, лагістыка, гандаль, дзяржкіраванне.

“Пры безумоўных поспехах і відавочных перспектывах штучнага інтэлекту ён не стане прычынай масавай страты рабочых месц, а на крадзеж асабістых даных, кібермахлярства і фейкі ёсць адэкватныя адказы – і ў тэхнічнай, і ў праваахоўнай плоскасцях”, – упэўнены Прэзідэнт Беларусі. – Штучны інтэлект не заменіць чалавека, а здымае з яго руцінныя і небяспечныя задачы, дапамагае нарасціць кампетэнцыі і магчымасці інжынераў, тэхнолагаў, аграрыяў, навукоўцаў, чыноўнікаў. Размова ідзе аб павышэнні каэфіцыента карыснага дзеяння чалавечай працы. Там, дзе гэта сапраўды неабходна і дарэчы».

Аляксандр Лукашэнка таксама заклікаў да  больш цеснай кааперацыі  краін Еўразійскага эканамічнага саюза ў сферы ІІ, у справе фарміравання адзінай еўразійскай лічбавай экасістэмы. Бо адна ні адна краіна не здольная вырашаць сапраўды маштабныя задачы. “Мы не павінны адстаць або трапіць у залежнасць ад “добрай” волі цэнтраў сілы, якія спрабуюць навязаць свае правілы гульні”, – падкрэсліў Прэзідэнт.

Пасля пленарнага пасяджэння Аляксандр Лукашэнка і іншыя кіраўнікі замежных дэлегацый у Астане наведалі  выставу лічбавых дасягненняў  Еўразійскага эканамічнага саюза. Экспазіцыя была арганізавана ў міжнародным цэнтры штучнага інтэлекту “Alem.ai”. На беларускім стэндзе прадэманстравалі сімбіёз штучнага інтэлекту і прамысловых тэхналогій у рэальным сектары эканомікі.

На наступны дзень на пасяджэнні Вышэйшай Еўразійскай эканамічнай рады зноў гучала тэма ІІ. Лідэры краін прынялі сумесную заяву аб адказным развіцці штучнага інтэлекту ў рамках ЕАЭС.

«З аднаго боку, гэта важны фактар ​​канкурэнтаздольнасці і эканамічнага росту, з другога – сур’ёзны выклік бяспекі. Як калісьці з атамам, наша задача – зрабіць штучны інтэлект мірным і не даць ператварыць яго ў зброю масавага паражэння. Таму словы “адказнае выкарыстанне” ў заяве саюза з’яўляюцца ключавымі”, – сказаў на саміце Прэзідэнт Беларусі.

НЕ СТАЦЬ ПРАЗАСЕДАЎШЫМІ. Чым Лукашэнка заклікае паступіцца дзеля павышэння эфектыўнасці ЕАЭС
Прэзідэнт 29 траўня ў Астане прыняў удзел у паседжанні Вышэйшай Еўразійскай эканамічнай рады. Дата была абрана не выпадкова. Менавіта ў гэты дзень 12 гадоў таму ў сталіцы Казахстана была падпісана дамова аб стварэнні саюза.

Аляксандр Лукашэнка наконт гэтага  накіраваў віншаванне  замежным калегам з Днём Еўразійскага эканамічнага саюза. Няцяжка заўважыць, што ў спісе адрасатаў не было прэм’ер-міністра Арменіі Нікола Пашыняна.

Відавочна, гэта наступствы вельмі пэўнай палітыкі афіцыйнага Ерэвана і асабіста прэм’ер-міністра як на беларускім напрамку, так і ў адносінах да ўдзелу ў інтэграцыйных структурах. На першы план там выходзіць узаемадзеянне з ЕС і жаданне, каб Арменія стала яго часткай.

Не было Нікола Пашыняна і на саміце ў Астане — армянскі бок прадстаўляў віцэ-прэм’ер Мгер Грыгаран, які заявіў аб намеры Ерэвана і надалей удзельнічаць у працы Еўразійскага эканамічнага саюза.

Але не ўсё так адназначна. Таму астатнія ўдзельнікі саміту, уключаючы Прэзідэнта Беларусі,  прынялі заяву , у якой выступілі за правядзенне ў Арменіі рэферэндуму аб уступленні гэтай краіны ў ЕС або знаходжанні ў ЕАЭС. Сумяшчаць гэтыя дзве опцыі пры ўсім жаданні ці наўрад выйдзе. Даклад аб магчымых наступствах прыпынення ў дачыненні да Арменіі дамовы аб ЕАЭС будзе прадстаўлены на паседжанні Вышэйшай Еўразійскай эканамічнай рады ў снежні 2026 года.

“Мы паважаем выбар народа Арменіі. Калі народ прыме такое рашэнне і згодны выйсці з саюза, у якім ён знаходзіцца, і ўступіць у Еўрапейскі саюз калісьці, мы не можам быць супраць волі армянскага народа, – заявіў журналістам Аляксандр Лукашэнка. – Але кіраўніцтва Арменіі, і асабліва народ Арменіі, павінны разумець, што яны набываюць, а што яны губляюць».

У сваім выступленні на саміце Прэзідэнт Беларусі адкрыта сказаў і аб шэрагу іншых праблемных аспектаў у рабоце ЕАЭС. Такі традыцыйны падыход Аляксандра Лукашэнкі – у першую чаргу выкрываць недахопы, а добрыя якасці (а яны, безумоўна, ёсць) скажуць пра сябе самі.

Кіраўнік дзяржавы выказаўся за павышэнне эфектыўнасці ЕАЭС незалежна ад сітуацыі ў свеце, якая развіваецца па канфліктным сцэнарыі. Ён заклікаў зрабіць рашучы крок, своечасова і ў поўным аб’ёме  ўвасабляць у жыццё мэты і задачы  саюза.

«Давайце не забываць пра першапачатковыя амбіцыйныя мэты, а таксама пра сур’ёзныя кампрамісы, на якія мы пайшлі дзеля іх дасягнення, — сказаў ён. – Трэба рабіць эфектыўным наш саюз. Дзеля гэтага мы павінны яшчэ раз прарэвізаваць нашу працу і адмовіцца ад таго, што перашкаджае працаваць.  Не зробім — ператворымся ў тых, хто засядзеў , як Маякоўскі казаў, і будзем займацца звычайнай гаварыльняй. Трэба зрабіць так, каб не толькі мы, але і журналісты, якія асвятляюць нашыя сустрэчы і нарады, нашыя народы адчулі, што ёсць вынік. Па ўсіх напрамках».

«Мы дакладна павінны разумець, хто павінен адступіцца ад нейкіх інтарэсаў. А паступіцца ўсе павінны – хтосьці ў большай ступені, хтосьці ў меншай. Ад Расіі запатрабуюцца вельмі сур’ёзныя крокі, а можа быць, і саступкі пэўныя. Але прыярытэтам будзе ў нас эфектыўнасць Еўразійскага эканамічнага саюза», – заявіў Аляксандр Лукашэнка.

Прэзідэнт, у прыватнасці, згадаў рэалізацыю стратэгічных дакументаў ЕАЭС. Праца быццам бы ідзе, але ключавыя пытанні – рэгуляванне агульнага фінансавага рынку, гандлёвыя бар’еры, электронны лічбавы подпіс і іншыя – адкладзеныя на потым. “Гаварым аб штучным інтэлекце, а пытанні практычныя (лічбавы, дапусцім, подпісы) адклалі”, – канстатаваў беларускі лідэр.

Што тычыцца цыфравізацыі, нельга дапусціць размывання дагаворных абавязацельстваў за кошт новых тэхналагічных рашэнняў, якія імкнуцца да нацыянальнай кампетэнцыі, але наўпрост уплываюць на працу ўнутранага рынку ЕАЭС. “Ведаеце, нешта прыдумаем, абзавём штучным інтэлектам і зробім так, што гэта наносіць шкоду існуючаму парадку – у гандлі і іншых пытаннях”, – заўважыў Аляксандр Лукашэнка.

Яшчэ адзін праблемны аспект звязаны з  прамысловай палітыкай  і кааперацыяй. Прэзідэнт у сувязі з гэтым сказаў: “Напрамак прамысловай палітыкі ў рамках ЕАЭС відавочна кульгае, і Еўразійскай эканамічнай камісіі, усім нам трэба гэту сітуацыю выпраўляць”.

Механізм стымулявання кааперацыі запушчаны, але маштаб і эфект пакуль нязначныя. Ёсць праблемы з пошукам дастойных саюзных праектаў, але адначасова краіны ствараюць дублюючыя вытворчасці. «А потым іх сябар ад сябра ўсімі сіламі абараняем. У тым ліку ствараючы бар’еры, якія супярэчаць не толькі прынятым намі рашэнням, але і духу ўтварэння нашага саюза», — сказаў Прэзідэнт.

Ён прывёў адзін відавочны прыклад у сферы аўтамабілебудавання: «Кожны зачыніўся так, што мыш не праскочыць.  Стаўкі утылізацыйных збораў  хутка перавысяць кошт саміх машын. Я гавару пра наш саюз! Навошта мы гэта робім, пра які саюз можна казаць?»

Дарэчы, на саміце прынялі рашэнне аб распаўсюджванні мераў фінансавага садзейнічання на кааперацыйныя праекты і ў аграпрамысловым комплексе, як гэта ўжо ёсць для сумесных праектаў у прамысловасці. “Прадукцыя такіх сумесных праектаў павінна стаць для простых грамадзян бачным увасабленнем еўразійскай інтэграцыі і стымуляваць рост нашых эканомік”, – падкрэсліў Аляксандр Лукашэнка.

Прэзідэнт гаварыў і  аб міжнародным пазіцыянаванні  ў ЕАЭС, вытворчы і рэсурсны патэнцыял якога не можа быць рэалізаваны ў адрыве ад сусветнай эканомікі. “Чакаем ад (Еўразійскай эканамічнай. – Заўвага БЕЛТА) камісіі энергічнай работы з краінамі Азіі і Афрыкі па заключэнню гандлёвых пагадненняў”.

Прэзідэнт Казахстана Касым-Жомарт  Токаеў падтрымаў прапанову Аляксандра Лукашэнкі  па падборы партнёраў ЕАЭС, выказаную беларускім лідэрам на пасяджэнні ў вузкім складзе: «Прэзідэнт Беларусі выказаў, на мой погляд, слушную прапанову ў дачыненні да таго, што партнёры па стварэнні зон свабоднага гандлю, як, зрэшты, і па набыцці статусу назіральніка. То бок, не чэхам, не ўсе запар, а тыя, хто сапраўды адпавядае пэўным крытэрам і можа прынесці карысць ЕАЭС».